Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận khung sơ bộ nhằm kéo dài ngừng bắn, mở lại eo biển Hormuz và chuyển phần khó nhất — chương trình hạt nhân Iran — sang vòng đàm phán tiếp theo trong 60 ngày. Đây là thông tin gây áp lực giảm mạnh lên giá dầu thô trong ngắn hạn, nhưng chưa thể xem là hòa bình chắc chắn vì vẫn còn rủi ro từ Israel, các lực lượng đồng minh của Iran và khác biệt trong cách hiểu điều khoản.
Nội dung chính của thỏa thuận
Theo các nguồn tin quốc tế, dự thảo thỏa thuận gồm một số điểm chính: mở lại eo biển Hormuz cho tàu thương mại, Mỹ dỡ phong tỏa hải quân đối với các cảng Iran trong vòng 30 ngày, tạm ngưng hoặc tiến tới gỡ một phần lệnh trừng phạt, cho phép Iran xuất khẩu dầu trong một giai đoạn nhất định và giải phóng một phần tài sản Iran đang bị đóng băng.
Về hạt nhân, Iran cam kết không sản xuất hoặc sở hữu vũ khí hạt nhân, đồng thời giữ nguyên mức phát triển hiện tại trong thời gian hai bên tiếp tục đàm phán thỏa thuận cuối cùng.
Những điểm chưa chắc chắn
Điểm quan trọng nhất là hai bên chưa đạt thỏa thuận cuối cùng về chương trình hạt nhân Iran. Mỹ muốn kiểm soát sâu hơn, thậm chí hướng tới tháo dỡ một số phần quan trọng trong chương trình hạt nhân của Iran. Trong khi đó, Iran có thể không chấp nhận cách hiểu này, đặc biệt nếu điều kiện bị xem là ảnh hưởng đến chủ quyền hoặc năng lực phòng thủ quốc gia.
Ngoài ra, rủi ro từ Israel vẫn rất lớn. Nếu Israel tiếp tục tấn công các mục tiêu liên quan đến Iran hoặc lực lượng thân Iran trong khu vực, tiến trình đàm phán có thể bị phá vỡ. Iran cũng vẫn để ngỏ khả năng trả đũa nếu bị khiêu khích.
Phản ứng thị trường
Giá dầu thô giảm mạnh sau thông tin này do thị trường tháo bớt phần bù rủi ro địa chính trị quanh eo biển Hormuz. Trước đó, rủi ro eo biển Hormuz bị phong tỏa đã khiến giá dầu được hỗ trợ mạnh vì đây là tuyến vận chuyển dầu cực kỳ quan trọng của thế giới.
Nếu tàu thương mại và tàu dầu có thể lưu thông ổn định trở lại qua Hormuz, giá dầu sẽ mất đi một phần hỗ trợ ngắn hạn. Tuy nhiên, việc lưu thông hoàn toàn bình thường có thể cần thêm thời gian, vì các hãng tàu, công ty bảo hiểm và nhà giao dịch vẫn sẽ thận trọng cho đến khi tình hình thật sự ổn định.
www.qdfeed.com (tổng hợp)